Skip to content
Okulary przy krótkowzroczności
Powrót do bazy wiedzy

Jak działają okulary przy krótkowzroczności?

Okulary korygujące krótkowzroczność wykorzystują soczewki rozpraszające („minusowe”), które zmieniają kierunek promieni światła wpadających do oka. Dzięki temu światło nie skupia się przed siatkówką, lecz dokładnie na niej, co pozwala uzyskać ostry obraz przedmiotów znajdujących się w oddali. W efekcie znaki drogowe, napisy na tablicy czy twarze widziane z większej odległości stają się wyraźne.

Moc soczewek okularowych dobierana jest indywidualnie na podstawie badania wzroku. Na recepcie korekcja krótkowzroczności jest oznaczona wartością SPH ze znakiem minus. Jeśli jednocześnie występuje astygmatyzm, na recepcie pojawią się także oznaczenia CYL i AXIS.

Jakie soczewki okularowe wybrać przy krótkowzroczności?

O wyborze soczewek okularowych nie decyduje wyłącznie liczba dioptrii. Znaczenie mają wiek, współwystępowanie astygmatyzmu, odległości, na które najczęściej patrzysz, oraz to, czy okulary mają tylko poprawiać ostrość widzenia, czy – w przypadku dziecka – również spowalniać progresję krótkowzroczności.

Soczewki jednoogniskowe

Mają jedną moc na całej powierzchni. Przy krótkowzroczności dobiera się je do wyraźnego widzenia w dali. Mogą jednocześnie korygować astygmatyzm, jeśli został on uwzględniony na recepcie.

To popularne rozwiązanie dla dorosłych. U dziecka zwykłe soczewki jednoogniskowe poprawiają ostrość widzenia, ale nie są projektowane z myślą o spowalnianiu progresji krótkowzroczności. Gdy wada postępuje, warto omówić ze specjalistą rozwiązania przeznaczone do jej kontroli.

Soczewki progresywne i okulary biurowe

Krótkowzroczność może współistnieć z prezbiopią, czyli naturalnym pogorszeniem zdolności widzenia z bliska, które pojawia się wraz z wiekiem. Soczewki progresywne mają strefę do dali, odległości pośrednich i bliży, dlatego jedna para okularów może służyć w wielu codziennych sytuacjach.

Przy wielogodzinnej pracy przy monitorze warto rozważyć dodatkową parę okularów biurowych. Ich konstrukcja jest dopasowana do pracy z bliska i na odległościach pośrednich, dlatego mają w tych zakresach szersze pole wyraźnego widzenia niż soczewki progresywne. Nie zastępują jednak okularów do dali – ze względu na ograniczenie korekcji do odległości bliskich i pośrednich nie nadają się do prowadzenia samochodu ani do noszenia w każdej sytuacji. 

Przeczytaj również:  Okulary progresywne – jak działają i dla kogo są wskazane?

Jakie okulary wybrać dla dziecka z krótkowzrocznością?

Okulary dla dziecka z krótkowzrocznością powinny nie tylko prawidłowo korygować wadę wzroku i stabilnie utrzymywać się na twarzy podczas nauki, zabawy i aktywności fizycznej, lecz także,  w przypadku postępującej wady,  spowalniać jej progresję.

Jedną z metod kontroli krótkowzroczności u dzieci są soczewki okularowe MiYOSMART z technologią D.I.M.S. Korygują wadę wzroku, zapewniając dziecku wyraźne widzenie, a ich specjalna konstrukcja pozwala jednocześnie spowalniać progresję krótkowzroczności.

W dwuletnim randomizowanym badaniu klinicznym u dzieci noszących soczewki D.I.M.S. progresja krótkowzroczności była średnio o około 60% wolniejsza niż w grupie korzystającej ze standardowych soczewek jednoogniskowych. Wyniki sześcioletniej obserwacji wskazywały na utrzymywanie się efektu kontroli krótkowzroczności przy długotrwałym stosowaniu oraz brak efektu odbicia po zakończeniu noszenia soczewek. Opublikowane w 2026 roku wyniki ośmioletniej obserwacji również wskazują, że dłuższe stosowanie soczewek D.I.M.S. wiązało się z mniejszą progresją krótkowzroczności i mniejszym wydłużeniem osiowym oka niż stosowanie ich przez krótszy czas. W ofercie dostępne są także soczewki MiYOSMART iQ. Badania nad tym rozwiązaniem wykazały, że U 9 na 10 dzieci, w ciągu pierwszych 12 miesięcy noszenia MiYOSMART iQ, nie zaobserwowano istotnej klinicznie progresji krótkowzroczności.*, 

To jakie rozwiązanie warto zastosować w przypadku konkretnego dziecka należy omówić ze specjalistą.

Czy przy krótkowzroczności potrzebna jest pełna korekcja?

Niekiedy można spotkać się z opinią, że słabsze okulary „ćwiczą oczy” albo że pełna moc je „rozleniwia”. To mit. Celowe wybieranie słabszych okularów niż wynika z badania, nie jest sposobem na spowolnienie progresji krótkowzroczności. Dostępne dane nie potwierdzają korzyści ze stosowania zbyt słabej korekcji, a część badań wskazuje, że może się ona wiązać z szybszym postępem wady.

Prawidłowa moc soczewek powinna wynikać z pełnego badania, a nie wyłącznie z wydruku autorefraktometru. U dzieci może być potrzebne badanie po cykloplegii, czyli po zastosowaniu kropli czasowo porażających mechanizm ustawiania ostrości. Ogranicza to wpływ akomodacji na wynik pomiaru.

Nie warto też zamawiać nowej pary na podstawie starej recepty. Wada wzroku mogła się od czasu poprzedniego badania zmienić, dlatego aktualną moc korekcji powinien określić specjalista.

Jak dobrać oprawkę okularową przy krótkowzroczności?

Przy krótkowzroczności odpowiedni dobór oprawki wpływa na wygodę noszenia okularów, ich stabilność oraz położenie soczewek przed oczami. Przy wyborze warto zwrócić uwagę kwestie takie jak:

  • stabilne dopasowanie oprawki – okulary nie powinny zsuwać się z nosa ani uciskać. W przypadku dziecka warto sprawdzić, jak zachowują się podczas ruchu, zabawy i pochylania głowy,
  • rozmiar oprawki – przy krótkowzroczności soczewki są grubsze bliżej krawędzi. Mniejsza oprawka, w której źrenice znajdują się blisko środka soczewek, może ograniczyć ich grubość na brzegach i masę.

Po wyborze i prawidłowym ustawieniu oprawki optyk wykonuje pomiary montażowe. Pozwalają one umieścić odpowiednie strefy soczewek dokładnie przed oczami.

Kiedy wymienić okulary na nowe przy krótkowzroczności?

Nowa para okularów jest potrzebna, gdy:

  • badanie wykazuje zmianę wady wzroku, 
  • soczewki są mocno porysowane, 
  • oprawka nie trzyma się stabilnie,
  • dotychczasowe okulary przestały zapewniać wyraźne widzenie w codziennych sytuacjach. 

Szybszą wizytę kontrolną warto umówić, jeśli pojawiają się objawy takie jak: mrużenie oczu, trudność z rozpoznawaniem napisów z daleka, siadanie bliżej telewizora lub tablicy albo ból głowy po wysiłku wzrokowym.

Czytaj także: Na czym polega komputerowe badanie wzroku i czy może zastąpić wizytę u specjalisty?

FAQ – najczęściej zadawane pytania o okulary przy krótkowzroczności

Czy przy krótkowzroczności trzeba nosić okulary cały czas?

Przy krótkowzroczności okulary należy nosić przez cały dzień. Sposób korzystania z korekcji może wyglądać inaczej, gdy krótkowzroczność współistnieje z prezbiopią – wówczas dobór rozwiązania zależy od potrzeb związanych z widzeniem z bliska.

Czy okulary mogą pogłębić krótkowzroczność?

Prawidłowo dobrane okulary same w sobie nie pogłębiają krótkowzroczności. Wada u dziecka może jednak postępować z przyczyn związanych z jej naturalnym rozwojem; nie oznacza to, że wywołało ją noszenie okularów. Standardowe soczewki jednoogniskowe poprawiają ostrość widzenia, ale nie są przeznaczone do kontroli progresji krótkowzroczności. Istnieją za to rozwiązania okularowe, które mogą spowolnić rozwój wady.

Czy słabsze okulary są lepsze dla oczu?

Nie. Celowe zalecanie zbyt słabej korekcji nie „ćwiczy” oczu i nie jest uznaną metodą kontroli krótkowzroczności. Specjalista powinien dobrać moc na podstawie pełnego badania wzroku.

Jakie oprawki wybrać przy dużej krótkowzroczności?

Najczęściej warto rozważyć mniejsze oprawki, w których źrenice znajdują się blisko środka tarczy oprawy. Taki wybór może ograniczyć grubość soczewek okularowych na brzegach. Optyk powinien ocenić oprawkę w odniesieniu do szerokości twarzy, parametrów recepty i wybranego rodzaju soczewek, a następnie wykonać dokładne pomiary montażowe.

Soczewki okularowe MiYOSMART i MiYOSMART iQ służą do korekcji i spowalniania progresji krótkowzroczności u dzieci. Producent: Hoya Holdings B.V. Podmiot prowadzący reklamę: Hoya Lens Poland sp. z o.o.

* Wyniki dotyczą dzieci z krótkowzrocznością w wieku od 4 do 12 lat i mogą się różnić w zależności od grupy wiekowej oraz innych parametrów początkowych w momencie rozpoczęcia stosowania soczewek MiYOSMART iQ. Za klinicznie istotną progresję krótkowzroczności uznaje się zmianę ekwiwalentu sferycznego refrakcji po cykloplegii wynoszącą ≥ -0,50 D w ciągu 12 miesięcy użytkowania.

Bibliografia

  1. Lam C.S.Y. i in., Defocus Incorporated Multiple Segments (DIMS) spectacle lenses slow myopia progression: a 2-year randomised clinical trial, „British Journal of Ophthalmology” 2020; 104(3):363–368. DOI: 10.1136/bjophthalmol-2018-313739.

  2. Lam C.S.Y. i in., Long-term myopia control effect and safety in children wearing DIMS spectacle lenses for 6 years, „Scientific Reports” 2023; 13:5475. DOI: 10.1038/s41598-023-32700-7.

  3. Zhang H.Y. i in., Eight-Year Post-Trial Outcomes of a Two-Year Clinical Trial of DIMS Spectacle Lenses, „Ophthalmic and Physiological Optics” 2026. DOI: 10.1007/s44402-026-00170-9.

  4. Tse D.Y., Hon Y., Chun R. K., Leung T. W., Leung D. K. Y., To C. H., Lam C SY. Myopia Control Efficacy of Defocus Incorporated Multiple Segments Spectacle lens with Triple Enhanced Design: 12-month randomized controlled trial. Abstract 2523, ARVO 2026 Annual Meeting, Denver, USA. https://eppro02.ativ.me/web/index.php?page=IntHtml&project=ARVO26&id=4486941
    (accessed date 03.04.2026).

  5. Dane własne HOYA. Wyniki kliniczne soczewek okularowych MiYOSMART iQ. 04/2026.

  6. Yazdani N. i in., Under-correction or full correction of myopia? A meta-analysis, „Journal of Optometry” 2021; 14(1):11–19. DOI: 10.1016/j.optom.2020.04.003.

  7. Bakunowicz-Łazarczyk A. i in., Postępowanie w krótkowzroczności u dzieci i młodzieży – wytyczne Polskiego Towarzystwa Okulistycznego, „Klinika Oczna / Acta Ophthalmologica Polonica” 2024; 126(2):51–58. DOI: 10.5114/ko.2024.140891.

  8. Gifford K.L. i in., IMI – Clinical Management Guidelines Report, „Investigative Ophthalmology & Visual Science” 2019; 60(3):M184–M203. DOI: 10.1167/iovs.18-25977.

Pierwsze kroki w trosce o wzrok dziecka

Pionowy pas żółtych kropek o malejącej wielkości
Pionowy pas żółtych kropek o malejącej wielkości
  1. Sprawdź objawy

    Zwróć uwagę na sygnały, które mogą wskazywać na problemy z widzeniem.

    Przejdź do listy objawów
  2. Umów wizytę u specjalisty

    Profesjonalne badanie wzroku to pierwszy krok do świadomej kontroli wady.

    Znajdź specjalistę
  3. Pobierz poradnik dla rodziców i opiekunów

    Kompletna wiedza w wygodnym formacie PDF. 28 stron szczegółowych informacji, które możesz przeczytać w dowolnym momencie i dowiedzieć się, jak dbać o wzrok swojego dziecka.

    Pobierz poradnik

Polecane artykuły